Als moeder van een dochter met een parfumallergie én zelf een gevoelige huid, weet ik als geen ander hoe lastig het kan zijn om de juiste producten te vinden. In dit artikel deel ik alles wat je wilt weten over ingrediënten die beter niet op je huid komen, én hoe je ze makkelijk kunt herkennen.
De gemiddelde vrouw gebruikt dagelijks zo'n twaalf verzorgingsproducten. Twaalf! Van gezichtscrème en shampoo tot lippenstift en deodorant. En in elk product zit een lijst van ingrediënten die voor de meesten van ons één groot vraagteken is. Dat begrijp ik volkomen, maar een beetje kennis kan écht het verschil maken voor je huid, én je gezondheid op de lange termijn.
Ik ben zelf pas bewuster gaan letten op ingrediënten toen mijn dochter steeds vaker reageerde op producten. Rode vlekken, jeuk, een opgeblazen gevoel rond de ogen. Het duurde even voor we doorhadden dat parfum de boosdoener was voor mijn dochter (ze kreeg een allergietest in het ziekhuis). Sindsdien lees ik elk etiket. En wat ik daarin tegenkom, verbaast me nog steeds wel eens.
Wat maakt een ingrediënt eigenlijk 'schadelijk'?
Voordat we de ingrediënten zelf bespreken, is het goed om even stil te staan bij wat 'schadelijk' betekent. Niet elk ingrediënt dat moeilijk te lezen is, is automatisch slecht, maar sommige stoffen kunnen wel degelijk problemen veroorzaken. Denk aan ingrediënten die je hormoonhuishouding verstoren, allergische reacties uitlokken, je huid uitdrogen of op de lange termijn misschien wel je gezondheid beïnvloeden.
Het gaat er niet om dat je in paniek raakt bij elk product dat je in handen krijgt (want de lijst met ingrediënten is vaak lang!). Het gaat om bewuste keuzes maken. En daarvoor moet je weten waar je op moet letten. Dus hier komen ze, de lijst met ingrediënten die je liever niet op je huid wilt hebben.
De bekendste boosdoeners op een rij
Dit zijn de ingrediënten die je het meest tegenkomt in verzorgingsproducten, en die je het beste kunt vermijden:
- Parabenen
- Sulfaten (SLS)
- Ftalaten
- Formaldehyde
- Minerale oliën
- Triclosan
Je kunt deze afbeelding opslaan op Pinterest, zodat je de lijst gemakkelijk terug kunt vinden
Parabenen - deze zitten in bijna alles
Parabenen zijn al decennialang de standaard conserveermiddelen in cosmetica. Ze zorgen ervoor dat producten langer houdbaar blijven en niet bederven. Klinkt handig, maar het probleem is dat ze in je lichaam het gedrag van oestrogeen kunnen nabootsen.
Vooral voor vrouwen die zwanger zijn of een hormonale aandoening hebben, is dat iets om rekening mee te houden. Het goede nieuws: steeds meer merken kiezen bewust voor parabenenvrije formules, dus er is steeds meer keus.
Sulfaten - de schuldige achter dat droge gevoel
Ken je dat strakke, trekkerige gevoel na het wassen van je haar of gezicht? Grote kans dat sulfaten daar de oorzaak van zijn. Natrium Lauryl Sulfaat (SLS) en Natrium Laureth Sulfaat (SLES) worden gebruikt omdat ze lekker schuimen en sterk reinigend zijn. Echter, schuim is geen maatstaf voor reinigingskracht.
Wat ze wél doen, is je huid en haar uitdrogen en het natuurlijke vetlaagje van je huid aantasten. Heb je een gevoelige of droge huid? Dan zijn sulfaatvrije producten een echte gamechanger.
Ftalaten - het verborgen gevaar in parfum
Dit is er eentje die de meeste mensen niet kennen, terwijl ze er dagelijks aan blootgesteld worden. Ftalaten worden gebruikt om geuren langer te laten hangen, en ze zitten verstopt onder de noemer 'parfum' of 'fragrance' op het etiket. Fabrikanten hoeven de specifieke bestanddelen van een geurmengsel niet te vermelden waardoor ftalaten onzichtbaar blijven.
Ze worden in verband gebracht met hormoonverstoring en verminderde vruchtbaarheid. Daarom kies ik voor geurvrije producten, of ga ik voor merken die transparant zijn over wat er in hun parfummengsels zit.
In deze blog leg ik meer uit over een parfumallergie, want je snapt dat juist alle parfum voor mij belangrijk is om in de gaten te houden. Geen Rituals producten meer voor mij, maar parfumvrije producten.
Een shampoo bar (populair vanwege hun natuurlijke ingrediënten) is over het algemeen veilig voor je haar en hoofdhuid, en vaak beter dan vloeibare shampoo.
Formaldehyde - klinkt als laboratorium, zit in je nagellak
Formaldehyde is een stof die je misschien kent uit de biologie les, maar het duikt ook op in cosmetica, met name in nagellakken en haarbehandelingen zoals keratineproducten. Het wordt gebruikt als conserveermiddel, maar het is officieel geclassificeerd als kankerverwekkend. Gelukkig wordt het steeds minder gebruikt, maar volledig verdwenen is het nog niet.
Let op het etiket: het verstopt zich soms onder de naam 'formalin' of als zogenaamde 'formaldehydedonoren'. Dit zijn stoffen die formaldehyde langzaam afgeven, zoals DMDM hydantoin of imidazolidinyl urea. Klinkt ingewikkeld, maar zodra je die namen herkent, zie je ze helaas overal.
Minerale oliën - niet zo 'hydrating' als je denkt
Minerale olie en paraffine zijn goedkope ingrediënten die veel voorkomen in bodylotions, lippenbalsems en babyproducten. Ze leggen een laagje over je huid dat vocht vasthoudt, maar ze voeden je huid niet. Sterker nog, ze kunnen je poriën verstoppen en voorkomen dat je huid zichzelf kan reinigen en vernieuwen.
Voor mensen met een vette of acnegevoelige huid is dat een recept voor onzuiverheden. Kies liever voor plantaardige oliën die je huid écht voeden, en vitamines bevatten. Minerale olie en paraffine worden gemaakt uit ruwe aardolie (petroleum) en bevatten eigenlijk niets goeds voor je huid, behalve dat het "lekker vet" is. Tip: vervang je potje Vaseline voor shea butter.
Triclosan - het antibioticum dat je niet nodig hebt
Triclosan werd ooit geïntroduceerd als de oplossing tegen bacteriën, en het dook op in van alles, zoals zeep, tandpasta, deodorant en zelfs keukengerei. Maar inmiddels weten we dat het gebruik van triclosan bijdraagt aan antibioticaresistentie: bacteriën wennen aan de stof en worden er immuun voor. Dat is zorgwekkend, niet alleen voor jou persoonlijk, maar voor de volksgezondheid.
Daarnaast zijn er aanwijzingen dat triclosan de schildklierwerking en hormoonbalans kan verstoren. In Europa is het al verboden in cosmetica die op de huid achterblijft, maar in afwasbare producten als zeep en tandpasta kan het nog voorkomen. Controleer dus ook die etiketten.
Zitten er ook forever chemicals in jouw make-up? Check de ingrediënten!
Even apart: PFAS in make-up
Wat zijn PFAS en waarom zijn ze zo problematisch? PFAS (per- en polyfluoralkylstoffen) zijn stoffen die er voor zorgen dat waterproof mascara niet uitloopt en dat je foundation de hele dag blijft zitten.
Ze worden ook wel 'forever chemicals' genoemd, en dat is niet voor niets. Ze breken nauwelijks af, hopen zich op in je lichaam én in het milieu, en worden gelinkt aan een verhoogd risico op kanker, leverproblemen en hormoonverstoring.
Op het etiket zijn ze te herkennen aan termen als fluoro-, perfluoro- of PFOS. Producten die claimen 'waterproof' of 'long-lasting' te zijn, bevatten vaker PFAS, tenzij ze expliciet PFAS-vrij zijn. Gelukkig zijn er steeds meer merken die bewust kiezen voor PFAS-vrije formules, ook voor langdurige make-up. Het vraagt wat uitzoekwerk, maar het is zeker de moeite waard!
Hoe herken je schadelijke ingrediënten op het etiket?
Al die etiketten lezen kan in het begin best overweldigend zijn, die lange lijsten met chemische namen zijn niet bepaald uitnodigend. Maar met een paar trucjes kom je al een heel eind:
- Ingrediënten staan op volgorde van hoeveelheid. De eerste vijf zijn de belangrijkste, besteed daar de meeste aandacht aan.
- Parabenen zijn makkelijk te herkennen: ze eindigen altijd op -parabeen (methylparabeen, butylparabeen, enzovoort).
- Sulfaten herken je aan afkortingen als SLS of SLES, of namen die beginnen met 'sodium lauryl' of 'sodium laureth'.
- Staat er 'parfum' of 'fragrance' op het etiket zonder verdere toelichting? Dan kunnen daar ftalaten achter schuilgaan.
- Gebruik de app CosmEthics of INCI Beauty om producten te scannen, handig als je snel wilt checken of een product veilig is.
- Hoe korter de ingrediëntenlijst, hoe beter! Minder stoffen betekent doorgaans minder risico.
Praktische tips om schadelijke stoffen te vermijden
Je hoeft niet van de ene dag op de andere al je producten weg te gooien, dat is natuurlijk helemaal niet duurzaam en gelukkig ook niet nodig. Begin klein: vervang producten één voor één als ze op zijn. Zo stap je langzaam over en is het niet to much in één keer.
Kies voor merken die zich richten op natuurlijke of biologische ingrediënten. Er is inmiddels een groot aanbod, voor elk budget. Let op keurmerken zoals Ecocert, COSMOS of NaTrue. Dit zijn betrouwbare certificeringen voor natuurlijke cosmetica. Heb je een gevoelige huid of allergie? Ga altijd voor geurvrije producten, want ook 'natuurlijke geurstoffen' kunnen kunnen een huidreactie geven.
Het is uiteraard altijd beter om bewust minder producten te kopen, want één goede moisturizer is beter dan vijf producten met twijfelachtige ingrediënten. Wees altijd kritisch op 'waterproof' claims in make-up en vraag je af of dat echt nodig is. Of kies voor een PFAS-vrij alternatief. Dit zijn de punten waar ik zelf op let, en zo veranderd langzaam mijn gehele skin care routine.
Mooie alternatieven die wél goed werken
Er is ook goed nieuws! De natuur heeft echt genoeg te bieden. Er zijn volop plantaardige ingrediënten die je huid de zorg geven die ze verdient, zonder de nadelen van synthetische (man-made) stoffen. Dit zijn mijn persoonlijke favorieten:
Sheaboter
Diep hydraterend, ideaal voor droge of gevoelige huid
Kokosolie
Voedt de huid en heeft een natuurlijke antibacteriële werking
Arganolie
Boordevol vitamine E, geeft een mooie glans zonder vettig gevoel
Aloë vera
Kalmerend en verkoelend, perfect na zon of bij irritatie. Deze Aloe Vera gel is 99% puur.
Jojobaolie
Lijkt op je eigen huidvet, heel goed opneembaar. Zoals deze biologische jojobaolie.
Rozenbottelolie
Rijk aan antioxidanten, goed voor een stralende huid
Sla deze afbeelding op in Pinterest, om het later makkelijk terug te vinden
Kleine stappen, groot verschil
Je hoeft geen scheikundige te zijn om betere keuzes te maken voor je huid. Het begint met bewustwording, en dat heb je al, want je leest dit artikel ;) De volgende stap is klein: pak één product dat je dagelijks gebruikt, zoek de ingrediënten op en kijk wat je tegenkomt. Je zult misschien verrast zijn.
Ik merk zelf dat het een proces is. Ik ben ook niet van de ene dag op de andere overgestapt op alleen maar natuurlijke producten. Maar elk product dat ik vervang voor een schonere variant, voelt als een kleine win. Pure winst voor mijn huid, voor mijn dochter, en eerlijk gezegd ook voor mijn gemoedsrust.
Lees hier meer over biologische cosmetica en natuurlijke verzorging voor je huid. Want als er één ding is dat ik geleerd heb: je huid is je grootste orgaan en het verdient aandacht, zorg en ingrediënten die het écht goed doen.
Heb jij al fijne producten ontdekt zonder schadelijke stoffen? Of ben je nog aan het uitzoeken? Ik hoor het graag in de reacties, misschien kunnen we elkaar verder helpen!
Veel liefs,
Ingrid
Disclaimer: dit bericht kan affiliate links bevatten. Dit betekent dat als je besluit om via deze links iets te kopen, ik mogelijk een kleine commissie krijg, zonder dat het jou iets extra kost. Dank je wel hiervoor! Lees mijn disclaimer voor meer informatie.
Reactie plaatsen
Reacties